पुनर्नवाभयानिम्बदार्वी तिक्तापटोलकैः ॥ गुडूचीनागरयुतैः क्वाथो गोमूत्रसंयुतः । पाण्डुकासोदर श्वासशूल सर्वाङ्गशोथहा ॥ REFERENCE: SHARANGADHARA SAMHITA KWATHA KALPANA ADHYAAYA; CHAPTER 2; SHLOKA INGREDIENTS QUANTITY Punarnava 1 part Abhaya (Haritaki) 1 part Nimba…
रास्ना गोक्षुरकैरण्डदेवदारु पुनर्नवा । गुडूच्यारग्वधश्चैव क्वाथमेषां विपाचयेत् ॥ शुण्ठीचूर्णेन संयुक्तं पिबेज्जङ्घाकटिग्रहे । पार्श्वपृष्ठोरुपीडायामामवाते सुदुस्तरे ॥ REFERENCE: Sharangadhara Samhita Madhyama Khanda Kwatha kaplana adhyaaya; Chapter 2 ; Shloka 86-87 INGREDIENTS QUANTITY…
शुद्धः कल्को रसोनस्य तिलतैलेन मिश्रितः l वातरोगाञ्जयेत्तीव्रान्विषमज्वरनाशनः ll (Sharangadhara Samhita 5/7) REFERENCE : SHARANGADHARA SAMHITA MADHYAMA KHANDA KALKA KALPANA ADHYAYA 5th CHAPTER; SHLOKA NO. 7 METHOD OF PREPARATION: Purified Lashuna…
लेपान्निम्बदलैः कल्को व्रणशोधनरोपणः ॥ भक्षणाच्छर्दिकुष्ठानि पित्तश्लेष्मकृमीञ्जयेत् । (Sharangadhara Samhita Madhyamakhanda 5/5) REFERENCE : SHARANGADHARA SAMHITA MADHYAMAKHANDA KALKA ADHYAYA 5th CHAPTER ; SHLOKA NO. 5 METHOD OF PREPARATION : Fresh leaves…
आर्द्रक स्वरसः क्षौद्रयुक्तो वृषणवातनुत् । श्वासकासारुचीर्हन्ति प्रतिश्यायं व्यपोहति ।। (Sharangadhara Samhita Madhyamakhanda 1/13)REFERENCE : Sharangadhara Samhita Madhyamakhanda Swarasa Adhyaya 1st Chapter 13th Shloka METHOD OF PREPARATION: Fresh Ardraka taken, pounded…
पीतो मरिचचूर्णेन तुलसीपत्रजो रसः । द्रोणपुष्पीरसो वापि निहन्ति विषमज्वरान् ॥ (Sharangadhara Samhita Madhyama Khanda 1/10) REFERENCE : Sharangadhara Samhita Madhyamakhanda Swarasa Adhyaya 1st Chapter 10th ShlokaMETHOD OF PREPARATION : Fresh…
व्याघ्रीशुण्ठ्यमृताक्वाथः पिप्पलीचूर्ण संयुतः । वातश्लेष्मज्वरश्वासकासपीनसशूलजित् ॥ (Ashtanga Hridayam Chikitsa sthanam 1/61) INGREDIENTS INGREDIENTS QUANTITY Vyaghri 1 part Shunti 1 part Amrita 1 part METHOD OF PREPARATION : All the ingredients…
दहेत्कटाहे त्रिफलां सा मषी मधुसंयुता । उपदंशे प्रलेपोऽयं सद्यो रोपयति व्रणम् II (Sharangadhara Samhita ; Uttarakhanda 11/106) REFERENCE – SHARANGADHARA SAMHITA; UTTARAKHANDA, LEPAVIDHI; 11TH CHAPTER;106 SHLOKA INGREDIENTS QUANTITY Haritaki 1…
भागैकं विमलं सिक्थं तैलन्तु रसभागिकम् । आदाय वङ्गलिप्तायां स्थालिकायां निधापयेत् ॥ पचेत्तावन्मन्दद्वह्नौ यावत्सिक्थं द्रवीभवेत् । स्थालिकामथ यत्नेन धरण्यामवतारयेत् ॥ तावत्प्रचालयेरत् दर्व्या याववेति प्रगाढताम् । सिक्थतैलसमायोगात्सिक्थ तैलमिदं स्मृतम् ।। (RASA TARANGINI…
सिक्थतैलं सुविमलं रसतोलकसंमितम् । गन्धकं गिरिसिंदूरं तोलकार्द्धमितं पृथक् ।। टङ्कणं घनसारंच पृथक्माषद्वयोन्मितम् । दत्वा सम्मेल्य यत्नेन काचकुप्यां निधापयेत् ॥ मतो मलहरोऽयं तु गन्धकाद्यसमाह्वयः । (Rasatarangini 8/63-65 REFERENCE : RASATARANGINI ASHTAMA…
अर्कपत्रं सलवणमन्तर्धूमं दहेन्नरः । मस्तुना तत्पिबेत्क्षारं प्लीहगुल्मोदरापहम् ll (Bhaishajya Ratnavali 41/31) REFERNCE: BHAISHAJYA RATNAVALI; PLEEHA YAKRIT ROGA CHIKITSA ADHYAYA 41TH CHAPTER; SHLOKA NO.31 INGREDIENTS QUANTITY Arka patra 1 PART Saindhava…
मदनं पिप्पली कुष्ठं वचा गौराश्च सर्षपा । गुडक्षारसमायुक्ताः फलवर्त्तिरिहोच्यते ।। (Bhaishajya Ratnavali 31/10) REFERENCE: BHAISHAJYA RATNAVALI UDAVARTA ANAHA CHIKITSA PRAKARANAM; 31ST CHAPTER; SHLOKA – 10 INGREDIENTS QUANTITY Madana phala 1…
चित्रकं पिप्पलीमूलं द्वौ क्षारौ लवणानि च । व्योषं हिङ्ग्वजमोदाञ्च चव्यञ्चैकत्र चूर्णयेत् ।। गुडिका मातुलुङ्गस्य दाडिमस्य रसेन वा । कृता विपाचयत्यामं दीपयत्याशु चानिलम् ।। (Bhaishajya Ratnavali 8/26-27) REFERENCE: BHAISHAJYA RATNAVALI; GRAHANI…
त्रिपलं त्रिफलाचूर्णं कृष्णाचूर्णं पलोन्मितम् । गुग्गुलुं पाञ्चपलिकं क्षोदयेत्सर्वमेकतः ।। ततस्तु गुटिकां कृत्वा प्रयुञ्ज्यात् वह्नि अपेक्षया ।। भगन्दरं गुल्म शोथावर्शांसि च विनाशयेत् ।। (शार्ङ्गधरसंहिता, मध्यमखण्ड, अध्याय 7/82-83) REFERENCE - SHARANGADHARA SAMHITA;…
वासकस्य रसप्रस्थं माणिका सितशर्करा । पिप्पल्या द्विपलं तावत्सर्पिषश्च शनैः पचेत् ।। तस्मिल्लेहत्वमायाते शीते क्षौद्रपलाष्टकम् ।दत्त्वाऽवतारयेद्वैद्यो लीढो लेहोऽयमुत्तमः ।। हन्त्येव राजयक्ष्माणं कासं श्वासं च दारुणम् । पार्श्वशूलं च हृच्छूलं रक्तपित्तं ज्वरं…
INGREDIENTS QUANTITY Nimbu swarasam 1 part Sita 2 parts REFERENCE : RASATANTRASARA EVUM SIDHA PRAYOGA SANGRAHA– PAAKA AVALEHADI PRAKARANA METHOD OF PREPARATION : Add 2 parts of sugar to 1…
त्रिफलाया रसे मूत्रे गवां क्षारे च लावणे । क्रमेण चेङ्गुदीक्षारे किंशुकक्षार एव च ॥तीक्ष्णायसस्य पत्राणि वह्निवर्णानि साधयेत्। चतुरङ्गुलदीर्घाणि तिलोत्सेधतनूनि च ॥ ज्ञात्वा तान्यञ्जनाभानि सूक्ष्मचूर्णानि कारयेत् । तानि चूर्णानि मधुना रसेनामलकस्य…
साधयेदसनादीनां पलानां विंशतिं पृथक् । द्विवहेऽपां क्षिपेत्तत्र पादस्थे द्वे शते गुडात् ॥ क्षौद्राढकार्ध पलिकं वत्सकादीं च कल्कितम् । तत्क्षौद्रपिप्पलीचूर्णप्रदिग्धे घृतभाजने ॥ स्थितं दृढे जतुसृते यवराशौ निधापयेत् । खदिराङ्गारतप्तानि बहुशोऽत्र निमज्जयेत्…
तैलं कृत्वा कटाहे दृढतरविमले मन्दमन्दानलैस्तत् । । तैलं निष्फेनभावं गतमिह च यदा शैत्यभावं समेत्य । मञ्जिष्ठारात्रिलोधैर्जलधरनलिकैः सामलैः साक्षपथ्यैः । । सूचीपुष्पाङ्घ्रिनीरैरुपहितकथितैर्गन्धयोगं जहाति । तैलस्येन्दुकलांशिकैकविकसा भागोऽपि मूर्च्छाविधौ ।। ये चान्ये त्रिफलापयोदरजनीह्वीबेरलोध्रान्विताः…
स्वर्ण मुक्ता च दरदं मरिचं भागवृद्धितः । खर्पर्य्यष्टौ कलांशं स्यान्नवनीतं पयोभवम् ॥ निम्बूकैर्मर्दयेत्तावद्यावत् स्नेहो लयं व्रजेत् । मालती प्राग्वसतोऽयं रसो धातुज्वरं जयेत् ॥ मात्रा गुञ्जाद्वयोन्माना कणामधुचमत्कृता । प्रकुञ्चपञ्चके पञ्चनवतिनिम्बुकान्यलम् ॥…
ayurhriday.com