2025

MUSTADI PRAMATHYA

प्रमथ्या प्रोच्यते द्रव्यपलात्कल्कीकृताच्छृतात् । तोयेऽष्टगुणिते तस्याः पानमाहुः पलद्वयम् ॥ मुस्तकेन्द्रयवैः सिद्धा प्रमथ्या द्विपलोन्मिता। सुशीता मधुसंयुक्ता रक्तातीसारनाशिनी (Sharangadhara Samhita Madhyamakhanda 2/150-151) REFERENCE : SHARANGADHARA SAMHITA MADHYAMA KHANDA , KWATHA KALPANA ADHYAYA;…

NAVAYASA LOHAM

त्र्यूषणत्रिफलामुस्तविडङ्गचित्रकाः समाः । नवायोरजसो भागास्तच्चूर्णं क्षौद्रसर्पिषा ॥भक्षयेत् पाण्डुहृद्रोगकुष्ठार्शः कामलापहम् । नवायसमिदं चूर्ण कृष्णात्रेयेण भाषितम् ॥ (Charaka Samhita Chikitsasthana 16/70-71)REFERENCE : CHARAKA SAMHITA CHITSASTHANA, PANDUROGA CHIKITSA; CHAPTER 16; SHLOKA 70-71 INGREDIENTS…

NALIKERA LAVANAM / NALIKERA KSHARA

नारिकेलं सतोयञ्च लवणेन प्रपूरितम् । मृदाऽववेष्टितं शुष्कं पक्वं गोमयवह्निना ।। पिप्पल्या भक्षितं हन्ति शूलं च परिणामजम् । वातिकं पैत्तिकञ्चापि श्लैष्मिकं सान्निपातिकम् ।। (Bhaishajya Ratnavali 30/69-70)REFERENCE - BHAISHAJYA RATNAVALI SHOOLAROGA CHIKITSA;…

LASHUNA KSHEERA PAAKA

साधयेत् शुद्ध शुष्कस्य लशुनस्य चतुष्पलम् । क्षीरोदकेऽष्टगुणिते क्षीरशेषं च ना पिबेत् ॥ वातगुल्ममुदावर्तं गृध्रसीं विषमज्वरम् । हृद्रोगं विद्रधिं शोथं साधयत्याशु तत्पयः ॥ (Charaka Samhita Chikitsasthana 5/95) REFERENCE : CHARAKA SAMHITA…

DASHANA SAMSKAARA CHOORNAM

शुण्ठी हरीतकी मुस्ता खदिरं घनसारकम् । गुवाकभस्म मरिचं देवपुष्पं तथा त्वचम् ।। एतेषां समभागेन चूर्णमेवं विनिर्दिशेत् । तत्समं प्रक्षिपेत्तत्र चूर्णं कठिनिसभ्भवम् ।। एतद्दशनसंस्कारचूर्ण दन्तास्यरोगजित् ।। (BHAISHAJYA RATNAVALI 61/97-98) REFERENCE :…

AGNITUNDI VATI

शुद्धसूतं विषं गन्धमजमोदा फलत्रयम् ।स्वर्जि क्षारं यवक्षारं वह्निसैन्धवजीरकम् ।।११७।। सौवर्चलं विडङ्गानि सामुद्रं टङ्कणं समम् । विषमुष्टिः सर्वतुल्यं जम्बीराम्लेन मर्दयेत् ।। मरिचाभां वटीं खादेदग्निमान्द्यप्रशान्तये ।।११८ ।। (भैषज्यरत्नावली, अग्निमांद्यादिरोगाधिकार 10/93-94) REFERENCE –…